ฐานรากของอาคารบ้านเรือน

28 September 2011

footing1

หลายท่านโทรเข้ามาสอบถามสถาปนิกและวิศวกรกันเป็นประจำครับ เกี่ยวกับรายละเอียดของการก่อสร้างอาคารบ้านเรือน เพราะบางท่านแทบไม่มีความรู้เกี่ยวกับการก่อสร้างเลย ดังนั้นจึงจำเป็นต้องศึกษาพื้นฐานของรายละเอียดกันให้ดีเสียก่อน โดยเฉพาะเรื่องงานฐานรากในการก่อสร้างซึ่งถือว่าสำคัญไม่แพ้รายละเอียดส่วนอื่นของระบบการก่อสร้าง

หากจะกล่าวกันให้เข้าใจแบบง่าย ๆ และชัดเจนมากขึ้นเกี่ยวกับหน้าที่และความจำเป็นของงานฐานราก (Foundation) คงต้องเริ่มทำความเข้าใจกันเสียก่อนครับว่า ฐานราก ก็คือ ส่วนประกอบในการก่อสร้างที่เป็นส่วนรองรับน้ำหนักของอาคารบ้านเรือนทั้งหมด ซึ่งระบบการทำงานนั้นเริ่มจากถ่ายน้ำหนักจากคานลงที่เสาก่อน แต่ก่อนจะถ่ายลงดินหรือหินนั้นก็ต้องผ่านฐานราก และเนื่องจากอาคารบ้านเรือนแต่ละประเภทนั้นมีรูปแบบที่แตกต่างกัน จึงทำให้มีการกำหนดฐานรากในการก่อสร้างให้มีหลายประเภทเพื่อความเหมาะสมและความสะดวกในการใช้งานที่ถูกต้อง ตั้งแต่ฐานรากชนิดที่ง่ายที่สุดหรือที่เรียกว่า ฐานรากแผ่ (Spread footing) ซึ่งหมายถึงฐานรากที่ทำงานโดยใช้ตัวของมันเอง ไม่มีการใช้เสาเข็ม ระบบการทำงานนั้นเป็นการถ่ายน้ำหนักของอาคารบ้านเรือนลงไปยังดินหรือหินที่รองรับอยู่ ดังนั้นฐานรากแผ่จึงต้องมีขนาดใหญ่ที่จะกระจายน้ำหนักของอาคารบ้านเรือนให้แผ่ลงดินหรือหินได้ หากไม่เป็นเช่นนั้น ก็ต้องพิจารณาว่า ดินหรือหินที่รองรับฐานรากแผ่นั้นมีความแข็งแรงพอหรือเปล่า ซึ่งหากน้ำหนักของอาคารบ้านเรือนนั้นมีมากแต่ดินหรือหิน ที่ใช้รองรับนำหนักฐานรากนั้นมีกำลังต้านทานน้อยก็จะทำให้ขนาดฐานรากแผ่มีความใหญ่โตจนเกินความจำเป็น ดังนั้นการเลือกใช้ฐานรากแผ่จึงเหมาะสำหรับชั้นดินหรือหินที่มีลักษณะเป็นชั้นดินหรือหินแข็งครับ
หากอาคารตั้งอยู่บนชั้นดินอ่อนแนวทางการแก้ไขก็คือสามารถใช้ฐานรากอีกประเภทวางบนเสาเข็ม (Piled foundation) เพื่อให้น้ำหนักอาคารที่ถ่ายลงฐานรากนั้นได้ถ่ายต่อไปยังเสาเข็ม ซึ่งเสาเข็มสั้น ๆ จะใช้การต้านทานน้ำหนักโดยอาศัยความฝืดหรือแรงเสียดทาน (Friction) ระหว่างผิวเสาเข็มกับดินที่อยู่รายรอบหรือหากเสาเข็มที่ใช้นั้นมีความยาวมากพอ เช่น ประเภทที่ใช้ตอกลงไปจนถึงชั้นดินที่แข็งมากหรือชั้นหิน (Hard strata) เสาเข็มประเภทนี้จะต้านทานน้ำหนักโดยอาศัยทั้งความฝืด และมีแรงแบกทาน(Bearing) ที่ปลายเสาเข็มนั้นกับชั้นดินแข็งหรือชั้นหินเพิ่มมาด้วยครับ เรื่องของระบบงานฐานรากยังมีอีกมากครับค่อย ๆ ศึกษากันไปเพื่อใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานก่อนการก่อสร้างอาคารบ้านเรือนของท่าน

Login

or
or

ติดต่อเรา

This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.